Triển vọng kinh tế toàn cầu năm 2026: Ghi nhận những dự báo lạc quan

Ngay trong những ngày đầu năm 2026, hàng loạt dự báo cho thấy, năm nay sẽ là giai đoạn trọng tâm của quá trình chuyển đổi kinh tế toàn cầu, khi các quốc gia nỗ lực cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng và quản lý rủi ro. Theo báo cáo Triển vọng kinh tế toàn cầu ngày 14-1 của Ngân hàng Thế giới (WB) tại Việt Nam công bố, tổng sản phẩm quốc nội (GDP) thế giới được dự báo tăng khoảng 2,6% trong năm 2026. Đây là mức tăng khá vững trước những cú sốc như thuế quan thương mại và địa chính trị căng thẳng giữa các cường quốc kinh tế.

Báo cáo của Liên hợp quốc lạc quan hơn, khi đưa ra con số dự báo tăng trưởng GDP toàn cầu khoảng 2,7% trong năm 2026. Mức này phản ánh sức chống chịu đáng kể của nền kinh tế thế giới trong bối cảnh rủi ro địa chính trị và chính sách thương mại đang diễn biến phức tạp. Báo cáo này cũng chỉ ra, dù tăng trưởng có chậm lại đôi chút, triển vọng dài hạn vẫn khá tích cực khi nhiều nền kinh tế mới nổi và các nước đang phát triển đạt được mức tăng trưởng mạnh, nhất là những nền kinh tế có nội lực tiêu dùng và đầu tư công nghệ cao.

Các dự báo trên tương đồng với dữ liệu trước đó của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), trong đó cho biết: Tăng trưởng GDP toàn cầu dự kiến đạt khoảng 3,1% trong năm 2026 - nhích lên so với mức dự báo khoảng 3% năm 2025, cho thấy một xu hướng phục hồi tích cực mặc dù áp lực từ lạm phát, lãi suất và chi phí vay mượn vẫn tồn tại. IMF cho rằng, dù tăng trưởng không đều giữa các khu vực, song tổng thể thế giới vẫn nối dài được đà tăng trưởng so với giai đoạn trước đây.

Một trong những động lực quan trọng của triển vọng lạc quan này là sức mạnh của thị trường lao động và tiêu dùng nội địa tại các nền kinh tế lớn. Chẳng hạn, nền kinh tế Mỹ được dự báo tiếp tục duy trì mức tăng trưởng tích cực trong năm 2026, với tỷ lệ tăng trưởng GDP ước đạt khoảng 2,2%, cao hơn dự báo trước đó.

Không chỉ các nền kinh tế phát triển, nhiều quốc gia đang phát triển cũng được hưởng lợi từ xu hướng tăng trưởng nội địa. Điển hình là Ấn Độ - vốn được WB nâng dự báo tăng trưởng kinh tế lên 7,2% trong năm tài khóa 2026, vượt xa mức 6,3% trước đó, nhờ nhu cầu nội địa mạnh mẽ và các chính sách thúc đẩy sản xuất và tiêu dùng. Đây là minh chứng rõ rệt cho khả năng phục hồi và tăng tốc của các nền kinh tế mới nổi ngay cả khi thế giới đối mặt với loạt bất ổn địa chính trị.

Một yếu tố thúc đẩy tăng trưởng khác được nhiều chuyên gia chú ý là đầu tư vào công nghệ và chuyển đổi số, đưa trí tuệ nhân tạo (AI), tự động hóa và các lĩnh vực công nghệ cao trở thành động lực chính cho năng suất lao động và tăng trưởng dài hạn. Chi tiêu vào AI (được dự đoán sẽ chạm mốc 700 tỷ USD trong năm 2026) và các chính sách hỗ trợ đổi mới sáng tạo sẽ tiếp tục cung cấp động lực lớn, giúp các doanh nghiệp mở rộng sản xuất và nâng cao sức cạnh tranh toàn cầu.

Dự báo khả quan được các tổ chức uy tín đưa ra trong bối cảnh nhiều rủi ro đã phản ánh một quan điểm chung: Sự phục hồi và khả năng thích ứng của nền kinh tế toàn cầu trước biến động chính trị, thuế quan và xung đột địa chính trị là hoàn toàn khả thi. Việc các nền kinh tế lớn giữ được đà tăng trưởng, cùng với vai trò ngày càng đáng kể của các nền kinh tế mới nổi, sẽ góp phần tạo nên một “bức tranh tăng trưởng tương đối ổn định” cho năm 2026.

Tuy nhiên, các chuyên gia cũng cảnh báo rằng, sự tăng trưởng này không hoàn toàn đồng đều và vẫn tồn tại khoảng cách rõ rệt giữa các khu vực. Các nước phát triển như Mỹ và một số nền kinh tế châu Á duy trì tăng trưởng ổn định, trong khi khu vực châu Âu và Nhật Bản dự kiến tăng trưởng khiêm tốn do xuất khẩu trì trệ và nhu cầu nội địa yếu. Các nước đang phát triển, ngoài Ấn Độ, vẫn phải đối mặt với thách thức về cơ sở hạ tầng, nợ công và biến đổi khí hậu.

Nhìn chung, tăng trưởng toàn cầu trong trung hạn vẫn trên quỹ đạo lạc quan. Dù vậy, chính sách vĩ mô của mỗi quốc gia lúc này vẫn cần bảo đảm được khả năng thích ứng nhanh chóng mới có thể duy trì đà tăng trưởng, mở ra nhiều cơ hội cho tăng năng suất, đầu tư và phát triển bền vững trong năm 2026 và xa hơn.