Xã Phú Xuyên: Giữ nghề đan lưới truyền thống, thúc đẩy phát triển kinh tế

Giữ nghề đan lưới truyền thống

Xã Phú Xuyên được biết đến là vùng “đất trăm nghề”, nơi hội tụ nhiều làng nghề thủ công truyền thống có lịch sử hàng trăm năm. Trong đó, nghề dệt, đan lưới phục vụ đánh bắt thủy sản là một trong những nghề truyền thống tiêu biểu được gìn giữ, trao truyền qua nhiều thế hệ. Sản phẩm của làng nghề vừa mang thương hiệu, đặc trưng riêng vừa khẳng định giá trị văn hoá, sức sống bền bỉ của nghề đan lưới.

Trải qua nhiều thời kỳ khác nhau, trước đây toàn bộ công đoạn làm lưới đều được thực hiện bằng biện pháp thủ công. Từ việc xe sợi, tạo mắt lưới đến hoàn thiện sản phẩm đòi hỏi sự khéo léo, tỉ mỉ và kinh nghiệm của mỗi người. Chính vì vậy, nghề đan lưới không chỉ là công việc tạo thu nhập mà còn là sự kết tinh của kỹ năng lao động và sự cần cù của mỗi người dân.

Ngày nay, cùng với sự phát triển của khoa học kỹ thuật, nhiều hộ đã mạnh dạn đầu tư máy móc, ứng dụng công nghệ vào các khâu sản xuất lưới nhằm nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Tuy nhiên, những công đoạn đòi hỏi sự tinh xảo vẫn được thực hiện bằng tay để đảm bảo độ bền và tính đặc thù của từng loại lưới.

Bà Đinh Thị Tú ở thôn Trần Phú cho biết: "Nghề đan lưới đã có từ rất lâu, riêng tôi gắn bó với nghề từ khi còn nhỏ. Đan lưới có nhiều công đoạn, công việc nhẹ nhàng, nhưng đòi hỏi sự tỉ mĩ, khéo léo và chuyên cần của mỗi người. Các thành viên trong gia đình đều có thể tham gia, việc làm đều đặn quanh năm, góp phần tăng thu nhập, cải thiện đời sống".

“Gắn bó với nghề đan lưới, mỗi người đều có thu nhập bình quân khoảng từ 6-8 triệu đồng/ tháng. Bên cạnh giá trị kinh tế, nghề đan lưới còn góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa làng quê, tạo nên sự gắn kết cộng đồng và niềm tự hào về nghề truyền thống. Với những kinh nghiệm và kỹ thuật tích luỹ hàng chục năm nay, tôi sẽ tiếp tục truyền nghề cho thế hệ sau này để góp phần xây dựng làng nghề phát triển bền vững”, bà Đinh Thị Tú chia sẻ.

Mở rộng quy mô sản xuất, thúc đẩy phát triển kinh tế

Nghề đan lưới truyền thống ở xã Phú Xuyên được gìn giữ, trao truyền qua nhiều thế hệ. Trong đó, riêng ở thôn Trần Phú, thôn Văn Lãng và một số vùng phụ cận có hàng trăm hộ gia đình gắn bó với nghề đan lưới. Lưới cước được sản xuất kích cỡ đa dạng, phục vụ nhu cầu đánh bắt thuỷ sản của người dân cả trên đồng ruộng, sông suối và trên biển.

Hiện nay, không ít cơ sở sản xuất đã mở rộng quy mô, tạo việc làm, thu nhập ổn định cho nhiều lao động, đặc biệt là phụ nữ và người cao tuổi. Bên cạnh sản phẩm lưới cước đánh bắt cá truyền thống, người dân còn sản xuất thêm lưới lồng, vó, vợt, chài, đồ câu, lưới che nắng, lưới che rau, lưới an toàn trong xây dựng… đáp ứng mọi nhu cầu của thị trường.

“Nghề đan lưới đánh bắt cá là nghề truyền thống lâu đời, trở thành nguồn sinh kế quan trọng của nhiều hộ gia đình. Các cơ sở sản xuất đều mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng sản phẩm, ứng dụng rộng rãi nền tảng mạng xã hội để bán hàng. Việc gìn giữ, phát huy nghề truyền thống đang góp phần bảo tồn giá trị văn hóa địa phương, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trong thời kỳ mới”, chị Vũ Thị Hải ở xã Phú Xuyên tự hào cho biết.

Trong định hướng phát triển kinh tế cấp uỷ, chính quyền và các tổ chức đoàn thể ở xã Phú Xuyên luôn quan tâm bảo tồn, phát triển các làng nghề truyền thống, trong đó có nghề đan lưới. Địa phương này đã triển khai nhiều giải pháp nhằm hỗ trợ làng nghề phát triển sản xuất, mở rộng thị trường tiêu thụ, xây dựng thương hiệu sản phẩm, gắn phát triển làng nghề với du lịch trải nghiệm. Đây được cho là hướng đi bền vững giúp nâng cao giá trị sản phẩm thủ công truyền thống, đồng thời tạo thêm việc làm và tăng thu nhập cho người lao động.

Trao đổi với phóng viên, Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Phú Xuyên Nguyễn Thị Kim Thuần cho biết, tại các làng nghề đan lưới truyền thống chị em là lực lượng lao động nồng cốt tham gia. Giữa những cuộn chỉ cước và những tấm lưới hình thành dưới đôi bàn tay khéo léo của người phụ nữ đã trở thành hình ảnh quen thuộc của làng nghề sản xuất lưới cước.

Theo bà Thuần, trải qua nhiều giai đoạn phát triển, nghề đan lưới có sự thay đổi để thích ứng với nhu cầu thị trường, song sự cần cù, tỉ mỉ và kinh nghiệm của người phụ nữ vẫn là yếu tố quan trọng làm nên chất lượng sản phẩm. Hiện nay, nhiều gia đình đã đầu tư mở rộng quy mô sản xuất, duy trì truyền nghề từ thế hệ này sang thế hệ khác, góp phần lưu giữ kỹ thuật, kinh nghiệm để làng nghề phát triển, không bị mai một.

“Trước những tác động của quá trình đô thị hóa và sự dịch chuyển lao động, việc bảo tồn và phát triển nghề đan lưới đang đặt ra những yêu cầu mới. Vì vậy, chúng tôi tiếp tục tuyên truyền hội viên tập trung nâng cao chất lượng, giá trị sản phẩm, mở rộng thị trường tiêu thụ. Khuyến khích lao động trẻ tiếp cận với nghề, phát huy vai trò của phụ nữ trong việc truyền dạy nghề, góp phần gìn giữ nét đẹp văn hóa của làng nghề truyền thống”, bà Nguyễn Thị Kim Thuần chia sẻ.

Giữa bộn bề của nhịp sống hiện đại, nghề đan lưới cước truyền thống ở xã Phú Xuyên vẫn tiếp tục duy trì phát triển. Sản phẩm sản xuất ra được tiêu thụ rộng rãi trên thị trường, đó là yếu tố quan trọng tiếp thêm niềm tin, động lực để mỗi người dân cùng chung tay bảo tồn, phát huy giá trị văn hoá làng nghề truyền thống, thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.