Thắp sáng y đức theo lời Bác

Ngày 27/2/1955, trong thư gửi Hội nghị cán bộ y tế, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn “Lương y phải như từ mẫu”.

Sáu chữ giản dị ấy đã trở thành kim chỉ nam cho nhiều thế hệ thầy thuốc Việt Nam, nhắc nhở người làm nghề y không chỉ giỏi chuyên môn mà còn phải giàu lòng nhân ái, coi nỗi đau của người bệnh như nỗi đau của chính mình.

71 năm sau lời căn dặn ấy, trong các bệnh viện, trung tâm cấp cứu, phòng khám và những chuyến công tác thiện nguyện đến vùng sâu, vùng xa, tinh thần “từ mẫu” vẫn được gìn giữ và lan tỏa.

Mỗi ca trực xuyên đêm, mỗi bước chân vội vã trong hành lang bệnh viện, mỗi quyết định giành giật sự sống cho người bệnh đều chứa đựng sự tận tụy thầm lặng của đội ngũ cán bộ y tế.

Theo ông Phạm Minh Khuê, Phó Bí thư chuyên trách Đảng ủy Bộ Y tế, y đức không chỉ được thể hiện trong những thời khắc cấp cứu sinh tử mà còn hiện diện trong từng hoạt động chăm sóc sức khỏe cộng đồng, khám chữa bệnh cho đồng bào vùng sâu, vùng xa, người nghèo, gia đình chính sách và lực lượng vũ trang.

Đó không phải là những khái niệm trừu tượng, mà được cụ thể hóa bằng thái độ tận tâm với người bệnh, tinh thần trách nhiệm trong công việc và sự sẵn sàng sẻ chia với những hoàn cảnh khó khăn, ông nhấn mạnh.

Phó Bí thư chuyên trách Đảng ủy Bộ Y tế cho rằng, học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong ngành Y trước hết là giữ vững tinh thần “vì Nhân dân phục vụ”, luôn đặt sức khỏe và tính mạng của người bệnh lên trên hết.

“Mỗi cán bộ y tế cần xem việc cứu chữa, chăm sóc người bệnh không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn mà còn là trách nhiệm chính trị và nghĩa vụ nhân văn cao cả đối với Nhân dân”, ông nói.

Theo ông, trong bối cảnh ngành Y đang đổi mới mạnh mẽ, yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ y tế không dừng lại ở việc nâng cao trình độ chuyên môn, làm chủ các kỹ thuật hiện đại, mà còn phải thường xuyên tu dưỡng đạo đức nghề nghiệp, xây dựng phong cách ứng xử chuẩn mực, gần gũi và nhân văn.

Y đức được thể hiện từ những quyết định quan trọng trong cấp cứu, điều trị cho đến từng lời giải thích, hướng dẫn, động viên người bệnh và người nhà.

Phó Bí thư chuyên trách Đảng ủy Bộ Y tế Phạm Minh Khuê nhấn mạnh rằng, từ các bệnh viện tuyến cuối đến trạm y tế cơ sở, lời dạy “Lương y phải như từ mẫu” vẫn luôn là ngọn đèn soi sáng để mỗi thầy thuốc tự nhắc mình sống nhân hậu hơn, trách nhiệm hơn, không ngừng học tập, rèn luyện và cống hiến, xứng đáng với niềm tin yêu mà Đảng, Nhà nước và Nhân dân gửi gắm.

Những người thắp sáng y đức nơi tuyến đầu

Tại Trung tâm Cấp cứu A9, Bệnh viện Bạch Mai, nơi mỗi ngày tiếp nhận hàng nghìn bệnh nhân nặng từ khắp cả nước, các cán bộ y tế luôn thấu hiểu rằng phía sau mỗi ca bệnh là niềm hy vọng của cả một gia đình.

Ở Trung tâm Cấp cứu A9, những bác sĩ và điều dưỡng thường xuyên túc trực xuyên đêm, phối hợp khẩn trương trong những thời khắc quyết định giữa ranh giới sống còn của người bệnh.

Thạc sĩ Lê Quang Trí, Điều dưỡng trưởng Trung tâm Cấp cứu A9 cho biết, trong môi trường cấp cứu, mỗi phút giây đều quý giá, nhưng bên cạnh việc xử trí nhanh chóng, chính xác, người bệnh còn rất cần sự động viên và cảm thông từ đội ngũ y tế.

Theo Điều dưỡng trưởng Lê Quang Trí, một lời giải thích nhẹ nhàng, một cử chỉ ân cần hay sự tận tình hướng dẫn người nhà bệnh nhân cũng là biểu hiện cụ thể của y đức.

“Có những lúc bệnh nhân và người thân rơi vào trạng thái hoang mang, lo lắng nhất. Khi đó, điều họ cần không chỉ là thuốc men hay kỹ thuật hiện đại mà còn là sự sẻ chia và niềm tin mà nhân viên y tế mang lại”, Điều dưỡng trưởng Lê Quang Trí bày tỏ.

Với những cán bộ y tế tại Trung tâm Cấp cứu A9, học tập và làm theo lời Bác không phải điều gì lớn lao mà bắt đầu từ chính thái độ phục vụ hằng ngày tận tâm trong công việc, chuẩn mực trong ứng xử và luôn đặt tính mạng, sức khỏe của người bệnh lên trên hết.

Chính sự âm thầm, bền bỉ ấy đã góp phần thắp sáng y đức nơi tuyến đầu, nơi mỗi ca trực là một cuộc chạy đua để giành lại sự sống cho người bệnh.

Ở phía Nam, bác sĩ Ngô Việt Anh, Bí thư Đoàn Thanh niên Bệnh viện Chợ Rẫy cùng các bác sĩ trẻ của bệnh viện luôn xung phong  tham gia triển khai nhiều chương trình khám bệnh, tư vấn sức khỏe và cấp thuốc miễn phí cho người dân ở vùng sâu, vùng xa trong cả nước.

Theo bác sĩ Ngô Việt Anh, lời dạy của Bác là kim chỉ nam cho cả công tác khám chữa bệnh trong bệnh viện lẫn các hoạt động vì cộng đồng.

Từ đó, người thầy thuốc trẻ vừa phải không ngừng nâng cao chuyên môn, học tập, nghiên cứu khoa học, tiếp cận những công nghệ và kỹ thuật mới để phục vụ Nhân dân tốt hơn; vừa giữ vững y đức, nâng cao chất lượng dịch vụ khám chữa bệnh và thái độ giao tiếp với người dân.

Bác sĩ Ngô Việt Anh cho biết, cũng như các bác sĩ trẻ khi được hỏi đều cho rằng, mỗi thầy thuốc trẻ đều xem mỗi người bệnh, mỗi người dân được thăm khám ngoài cộng đồng như chính người thân trong gia đình mình. Khi có được sự đồng cảm ấy, người thầy thuốc sẽ luôn tận tâm trong chuyên môn, chuẩn mực trong ứng xử và hết lòng trong phục vụ.

Để ngọn lửa “Lương y như từ mẫu” luôn tỏa sáng

Bên cạnh nhiệm vụ chuyên môn tại bệnh viện, nhiều thầy thuốc trẻ đang rất tích cực tham gia hoạt động thiện nguyện, gắn bó hơn với y tế địa phương, đặc biệt ở vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo.

Những chuyến đi ấy không chỉ giúp người dân tiếp cận dịch vụ y tế mà còn giúp bác sĩ thấu hiểu hoàn cảnh của bà con và những khó khăn mà đội ngũ y tế cơ sở đang đối mặt.

Ngày nay, chúng ta đang có một nền y học phát triển, máy móc hiện đại có thể hỗ trợ chẩn đoán và điều trị bệnh tật chính xác hơn, nhưng không công nghệ nào có thể thay thế được trái tim của người thầy thuốc. Chính lòng nhân ái, sự tận tụy và tinh thần phụng sự mới là yếu tố làm nên giá trị cốt lõi của nghề y.

Từ những cán bộ quân dân y gắn bó với cộng đồng, các điều dưỡng tận tâm nơi tuyến cấp cứu đến những bác sĩ trẻ nhiệt huyết trong các chương trình thiện nguyện, tất cả đang góp phần giữ cho lời dạy “Lương y phải như từ mẫu” luôn sống động trong thực tiễn.

Một ca trực trắng đêm, một cái nắm tay trấn an bệnh nhân, một chuyến khám bệnh miễn phí hay một nỗ lực cập nhật kiến thức chuyên môn đều là những cách cụ thể để học và làm theo Bác. Những việc làm ấy có thể âm thầm, nhưng lại mang sức mạnh to lớn trong việc vun đắp niềm tin của Nhân dân đối với ngành Y.

Kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026) cũng là dịp để mỗi cán bộ y tế tự nhắc mình rằng chữa bệnh không chỉ là công việc, mà còn là sứ mệnh nhân văn cao quý. Khi người thầy thuốc biết đặt trái tim bên cạnh ống nghe, biết coi sự sống của người bệnh là điều thiêng liêng nhất, thì y đức sẽ tiếp tục được thắp sáng.