Những nét cọ vẽ nên vẻ đẹp cuộc sống

Những khoảng lặng thiền định trong tranh Trang Thanh Hiền

Giữa không gian Triển lãm “Cuộc sống tươi đẹp”, tranh của họa sĩ Trang Thanh Hiền tạo nên khoảng lặng riêng. Các tác phẩm của cô đem đến cảm giác tĩnh tại và sâu lắng, khiến người xem như chậm lại giữa nhịp sống thường ngày để bước vào một thế giới giàu tính suy niệm.

Điều này được tạo nên từ chính hành trình nghiên cứu và thực hành nghệ thuật mà họa sĩ Trang Thanh Hiền theo đuổi nhiều năm qua. Họa sĩ Trang Thanh Hiền là PGS, TS, Phó trưởng Khoa Lý luận, Lịch sử và Phê bình mỹ thuật của Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam. Từ lâu, cô đã được biết đến không chỉ với vai trò họa sĩ mà còn là nhà nghiên cứu mỹ thuật gắn bó với triết học và nghệ thuật Phật giáo. Chính nền tảng ấy đã tạo nên một thế giới hội họa rất riêng của cô.

Trong tranh của họa sĩ Trang Thanh Hiền, những hình ảnh quen thuộc như hoa sen, tượng Phật, sóng nước hay mô-típ dân gian không xuất hiện theo lối tả thực mà được tái cấu trúc thành những không gian giàu tính biểu tượng. Cô sáng tác chủ yếu với chất liệu mực nho trên giấy dó, kết hợp kỹ thuật in khắc gỗ. Qua đó, tranh của cô vừa có nét cổ truyền, vừa mang hơi thở đương đại.

Ông Vi Kiến Thành, Phó chủ tịch Hội Mỹ thuật Việt Nam cho biết: “Họa sĩ Trang Thanh Hiền là một trong số ít những nhà nghiên cứu chuyên sâu đồng thời có khả năng sáng tác nổi bật. Ở thời điểm này, có thể nói chị là một trong những nhà nghiên cứu mỹ thuật “vẽ hay”, với những tác phẩm cho thấy rõ nội lực sáng tạo và dấu ấn cá nhân”.

Giữa không gian Triển lãm "Cuộc sống tươi đẹp”, tác phẩm “Lửa tam muội 3” thu hút nhiều người dừng lại lâu để ngắm nhìn. Bức tranh sử dụng chủ yếu các gam đen, trắng và đỏ. Ở trung tâm bức tranh là ngọn lửa tam muội đang bùng cháy rực rỡ trong tâm người. Không nhiều màu sắc hay chi tiết cầu kỳ, nhưng chính sự tiết chế ấy lại tạo nên chiều sâu cho tác phẩm, khiến người xem cảm nhận được ngọn lửa phát sinh từ tâm nhiệt đang bừng lên giữa thinh không để hiểu và giác ngộ chính mình.

Tinh thần ấy tiếp tục xuất hiện trong “Đóa hoa vô thường 4”, một trong những tác phẩm gợi nhiều suy niệm của Trang Thanh Hiền. Lý giải về tên tác phẩm, họa sĩ Trang Thanh Hiền chia sẻ: “Trong khu vườn của mùa xuân, những đóa hoa Sala như rực đỏ một cách diệu kỳ. Loài hoa thuộc về đất Phật ấy đồng thời cũng là biểu tượng của sự vô ưu, cũng như cảm xúc vượt lên nghịch cảnh. Trong những bức tranh của mình, tôi gọi loài hoa ấy là “đóa hoa vô thường”. Quả thật, tại tác phẩm “Đóa hoa vô thường 3”, những đóa hoa Sala đỏ nở rộ nổi bật giữa các gam màu lạnh. Qua đó, tạo nên cảm giác về nguồn năng lượng mạnh mẽ đang chuyển động âm thầm bên trong sự tĩnh tại.

Tranh của Trang Thanh Hiền không kể những câu chuyện cụ thể, cũng không áp đặt cách hiểu. Người xem đứng trước tranh như bước vào khoảng không riêng để tự đối thoại với chính mình. Ở đó có sự chiêm nghiệm, có tinh thần Phật giáo và cả cảm thức về sự vô thường của đời sống.

Sắc màu của sự sống trong tranh Trần Phương Ly

Nếu tranh của Trang Thanh Hiền khiến người xem chậm lại để suy tưởng, thì tranh của họa sĩ Trần Phương Ly (Ly Tran) lại mở ra một không gian giàu chuyển động và cảm xúc. Họa sĩ Ly Tran sinh năm 1982, là nghệ sĩ người Mỹ gốc Việt, từng tham gia nhiều triển lãm quốc tế tại Indonesia, Malaysia, Singapore hay Thái Lan. Quá trình sinh sống và làm việc ở nhiều quốc gia đã giúp cô hình thành ngôn ngữ hội họa đa chiều, nơi các lớp màu và hình ảnh luôn chuyển động như nhịp sống của thiên nhiên. Sáng tác chủ yếu trên chất liệu sơn dầu, họa sĩ Ly Tran biểu đạt cảm xúc mạnh mẽ qua màu sắc và hình khối, dẫn dắt người xem bước vào những dòng chảy cảm xúc đa dạng, từ thiên nhiên đến những trạng thái tinh thần của con người.

Tại triển lãm, tác phẩm “Nơi hoa gọi chim” là một trong những tác phẩm mang rõ tinh thần ấy. Bức tranh mở ra khung cảnh thiên nhiên rộng lớn với bầu trời xanh, mặt trời vàng rực và những cánh chim đỏ đang bay lượn giữa không trung. Bên dưới là những cụm hoa trắng vươn cao giữa thảm thực vật xanh dày đặc. Các lớp màu xanh được chồng lên nhau dày đặc, tạo nên chiều sâu cho không gian. Trong khi đó, sắc đỏ của chim và sắc vàng của mặt trời trở thành điểm nhấn nổi bật, khiến tổng thể bức tranh căng tràn nhựa sống.

Chị Nguyễn Ngọc Hà (sinh năm 1990, ở phường Cửa Nam, TP Hà Nội) chia sẻ: “Toàn bộ bố cục đem lại cảm giác thiên nhiên đang thở và chuyển động không ngừng. Tác phẩm gợi lên trong tôi cảm nhận về vẻ đẹp của sự sống”.

Nếu tác phẩm “Nơi hoa gọi chim” mang năng lượng rực rỡ của thiên nhiên, thì tác phẩm “Giấc mơ hoa sen” lại đem đến một cảm giác mềm mại và nữ tính hơn. Trong không gian ngập ánh vàng ấm áp, hình ảnh người phụ nữ nghiêng đầu bên những bình sen trắng tạo cảm giác yên tĩnh và sâu lắng như đang chìm trong một giấc mơ. Những bông sen được vẽ bằng lớp màu dày và nét cọ mềm, cánh hoa hòa vào ánh sáng xung quanh. Hoa sen phủ khắp bức tranh, từ mặt bàn vươn lên không gian phía trên, khiến con người và thiên nhiên như hòa làm một. Các gam vàng, xanh và trắng đan xen tạo nên vẻ đẹp vừa dịu dàng, mơ màng vừa an yên.

Họa sĩ Ly Tran chia sẻ: “Mỗi bức tranh là một thông điệp, một câu chuyện. Cuộc đời có rất nhiều gam màu khác nhau, từ rực rỡ đến trầm lắng, nhưng chính những cung bậc ấy mới làm nên vẻ đẹp của hành trình sống. Có những lúc chúng ta vui vẻ, mạnh mẽ và cũng có khi chậm lại để suy tư, nhưng tất cả đều là những cảm xúc đáng quý mà tôi muốn gửi gắm qua hội họa".

Nếu họa sĩ Trang Thanh Hiền chọn cách lùi lại, nhìn vào thế giới nội tâm trong sự chiêm nghiệm, lắng sâu mang màu sắc thiền tính, thì họa sĩ Trần Phương Ly lại hướng về phía trước với nguồn năng lượng tươi mới qua những lớp màu giàu cảm xúc và cách thể hiện phóng khoáng. Hai phong cách khác biệt nhưng cùng góp phần tạo nên triển lãm giàu cảm hứng về vẻ đẹp của đời sống. Giữa nhịp sống nhiều biến động, Triển lãm “Cuộc sống tươi đẹp” không chỉ là một cuộc trưng bày hội họa, mà còn là lời gợi mở đến mọi người về khả năng tìm thấy ánh sáng, sự bình yên và niềm hy vọng trong chính những điều bình dị quanh mình.