Theo Tạp chí Foreign Affairs (FA), điều này lần đầu tiên xảy ra vào năm 2003, sau khi quốc hội Thổ Nhĩ Kỳ bỏ phiếu chống lại việc cho phép Quân đội Mỹ tiến vào lãnh thổ nước này để tham chiến ở Iraq.
Điều tương tự đã xảy ra vào năm 2010, khi Thổ Nhĩ Kỳ bỏ phiếu chống lại việc siết chặt các lệnh trừng phạt của Liên Hợp Quốc đối với Iran.
Những cảnh báo càng trở nên cấp bách hơn vào năm 2017, khi Thổ Nhĩ Kỳ mua hệ thống phòng thủ tên lửa S-400 của Nga, làm dấy lên lo ngại cường quốc quân sự lớn thứ hai của NATO đang tiến gần hơn đến đối thủ chính của liên minh.
Tác giả bài viết nhấn mạnh trong nửa sau thế kỷ 20, các nhà lãnh đạo thế tục đã đưa Thổ Nhĩ Kỳ vững chắc vào phe phương Tây. Năm 1949, Thổ Nhĩ Kỳ gia nhập Hội đồng châu Âu, năm 1952 - NATO và năm 1963 - ký hiệp định liên kết với Cộng đồng Kinh tế châu Âu.
Tuy nhiên, đang có ý kiến lo ngại Đảng Công lý và Phát triển của Tổng thống Recep Tayyip Erdogan vốn có liên hệ mật thiết với các đảng Hồi giáo sẽ đưa đất nước rời xa khối phương Tây sau khi lên nắm quyền từ năm 2002.
Như ấn phẩm FA lưu ý, trên nhiều phương diện, ông Erdogan thực sự đã cố gắng đi theo con đường này. Bắt đầu từ giữa những năm 2010, dưới khẩu hiệu "tự chủ chiến lược", Thổ Nhĩ Kỳ đã tăng cường quan hệ kinh tế, năng lượng, quân sự với Nga và đôi khi theo đuổi chính sách khiến các đồng minh NATO tức giận.
"Tuy nhiên Thổ Nhĩ Kỳ hiện đang quay trở lại với các đối tác phương Tây. Trước thềm hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo NATO tại Ankara vào tháng 7, Thổ Nhĩ Kỳ đã liên tục bày tỏ sự ủng hộ đối với liên minh này.
Ví dụ, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan gọi mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương là một nhu cầu chiến lược đối với nước này và nhận xét hội nghị thượng đỉnh là một cơ hội lịch sử để khẳng định lại sự đoàn kết của NATO.
Và đây không chỉ là lời nói suông. Trong vài năm qua, Thổ Nhĩ Kỳ đã dần xa rời Nga, giảm sự phụ thuộc vào năng lượng của Nga và cắt đứt các mối quan hệ kinh tế và quốc phòng giữa hai nước", tờ FA nhấn mạnh.
Phát triển luận điểm của mình, bài báo nói rõ sự thay đổi này đã mở ra cơ hội hợp tác chặt chẽ hơn với các đồng minh NATO và những nhà hoạch định chính sách Thổ Nhĩ Kỳ đã nhận ra rằng sau nhiều năm kiên quyết giữ vững quyền tự chủ chiến lược của đất nước. Và Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tốt hơn nếu hợp tác với phương Tây.
Thổ Nhĩ Kỳ liên tục "đổi bên" giữa Nga và phương Tây.
Tóm lại, tờ FA nhắc lại sự xích lại gần hơn của Thổ Nhĩ Kỳ với Nga bắt đầu từ một trong những cuộc khủng hoảng nguy hiểm nhất trong quan hệ Nga - Thổ Nhĩ Kỳ hiện đại.
Vào tháng 11/2015, vài tháng sau khi Nga can thiệp vào cuộc chiến Syria để cứu đồng minh Bashar al-Assad khỏi cuộc nổi dậy do Thổ Nhĩ Kỳ hậu thuẫn, Thổ Nhĩ Kỳ đã bắn rơi một máy bay Nga gần biên giới nước này. Nga nhanh chóng áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế sâu rộng và Thổ Nhĩ Kỳ lo sợ hành động quân sự trả đũa.
Trong bối cảnh đó, Thổ Nhĩ Kỳ đã kêu gọi các đồng minh NATO hủy bỏ kế hoạch rút các hệ thống tên lửa Patriot đóng trên lãnh thổ của họ, nhưng Mỹ và Đức vẫn tiếp tục kế hoạch nói trên.
"Vào thời điểm đó, quan hệ Mỹ - Thổ Nhĩ Kỳ căng thẳng do quyết định của Mỹ trang bị vũ khí cho người Kurd ở Syria, mà Thổ Nhĩ Kỳ coi là một tổ chức khủng bố. Do vậy, việc rút hệ thống Patriot càng củng cố niềm tin của Thổ Nhĩ Kỳ rằng NATO sẽ không hỗ trợ họ trong thời điểm dễ bị tổn thương nhất", tờ FA nói thêm.
Mặc dù vậy mọi thứ vẫn luôn thay đổi, không có gì đảm bảo sau thời kỳ nghiêng về phương Tây như hiện tại, Thổ Nhĩ Kỳ lại một lần nữa thực thi chính sách thân Nga.
In bài viết
