Tạo xung lực mới nâng tầm quan hệ giữa Việt Nam với Australia và New Zealand

Phóng viên (PV): Đề nghị Bộ trưởng cho biết những kết quả nổi bật của chuyến thăm?

Bộ trưởng Lê Hoài Trung: Nhận lời mời của Toàn quyền Australia Sam Mostyn và Toàn quyền New Zealand Cindy Kiro, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã thăm cấp nhà nước tới Australia và New Zealand từ ngày 9 đến 14-8. Đây là chuyến thăm đầu tiên của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới hai nước trên cương vị mới, diễn ra vào thời điểm quan trọng trong bối cảnh quan hệ Việt Nam-Australia và Việt Nam-New Zealand đều đã được nâng lên đối tác chiến lược toàn diện và đang phát triển hết sức mạnh mẽ. Chuyến thăm khẳng định sự coi trọng cao của Đảng và Nhà nước ta đối với hai đối tác quan trọng này, đồng thời tạo xung lực đưa các khuôn khổ quan hệ mới đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả theo hướng đồng hành, đồng hợp tác, đồng kiến tạo.

Chuyến thăm đã thành công rất tốt đẹp với các mục tiêu đề ra đạt được ở mức cao. Điểm nổi bật trước hết là chuyến thăm đã củng cố mạnh mẽ tin cậy chính trị và tạo xung lực mới để nâng tầm quan hệ với cả Australia và New Zealand. Bên cạnh chính trị-ngoại giao, kinh tế-thương mại-đầu tư, lãnh đạo Việt Nam và hai nước cam kết tiếp tục tăng cường hợp tác quốc phòng, an ninh, đóng góp cho hòa bình, ổn định và phát triển ở khu vực. Những đề xuất của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về những động lực mới trong quan hệ đều được lãnh đạo hai nước nhất trí rất cao, đó là khoa học-công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo (ĐMST), giáo dục-đào tạo, nguồn nhân lực, thương mại, đầu tư và chuyển đổi xanh, khoáng sản thiết yếu, nông nghiệp công nghệ cao, kinh tế biển, góp phần mở rộng không gian chiến lược, tranh thủ nguồn lực bên ngoài phục vụ phát triển đất nước và đưa quan hệ Việt Nam với Australia, New Zealand bước vào giai đoạn phát triển sâu sắc, thực chất và hiệu quả hơn, tăng cường sự tin cậy và hiểu biết lẫn nhau.

Những kết quả nổi bật của chuyến thăm cũng đã gắn kết chặt chẽ hơn hợp tác đối ngoại với các yêu cầu phát triển của đất nước. Việt Nam đang đẩy mạnh đổi mới mô hình tăng trưởng, KHCN, ĐMST, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; đây cũng là những lĩnh vực Australia, New Zealand có thế mạnh và khả năng bổ trợ cao. Với Australia, hai bên thúc đẩy hợp tác về trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, chuyển đổi số, khoáng sản thiết yếu, chuyển đổi năng lượng và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Với New Zealand, điểm nhấn là phát huy mạnh hơn tính bổ trợ và những thế mạnh có tính nền tảng, nhất là giáo dục-đào tạo, phát triển nguồn nhân lực, nông nghiệp công nghệ cao và phát triển bền vững.

Một kết quả quan trọng xuyên suốt chuyến thăm là hợp tác kinh tế được đặt trong một tầm nhìn mới, không chỉ mở rộng thương mại, đầu tư mà còn tăng cường liên kết chuỗi cung ứng, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp và khai thác tốt hơn tính bổ trợ giữa các nền kinh tế. Trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng các nhà lãnh đạo hai nước nhất trí khuyến khích doanh nghiệp mỗi bên tăng cường hợp tác, đầu tư vào nhau, nhất là trong các ngành, lĩnh vực mới phù hợp với điều kiện mỗi bên, qua đó góp phần mở rộng không gian kinh tế và chiến lược của Việt Nam tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, đồng thời kiến tạo không gian phát triển mới cho đất nước.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dành sự quan tâm đặc biệt tới cộng đồng người Việt Nam tại Australia và New Zealand, nhất là đội ngũ trí thức, chuyên gia, doanh nhân. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã gặp gỡ, lắng nghe và trao đổi với đại diện cộng đồng, qua đó khẳng định cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài là bộ phận không tách rời của dân tộc và là nguồn lực quan trọng cho sự phát triển đất nước.

Có thể khẳng định, chuyến thăm đã tạo được cả “độ sâu” về chính trị và “độ mở” về hợp tác. Chuyến thăm là một dấu ấn đối ngoại quan trọng, góp phần triển khai đường lối đối ngoại của Đại hội XIV của Đảng, khẳng định chính sách đối ngoại đa phương hóa, đa dạng hóa nhất quán của Việt Nam, củng cố cục diện đối ngoại thuận lợi, mở rộng không gian hợp tác và nâng cao vai trò, vị thế của Việt Nam ở khu vực.

PV: Đề nghị Bộ trưởng cho biết thời gian tới, chúng ta sẽ làm gì để phát huy các kết quả đã đạt được trong chuyến thăm?

Bộ trưởng Lê Hoài Trung: Về chính trị, ngoại giao, trong giai đoạn phát triển mới của mỗi bên, các nhà lãnh đạo đều khẳng định sự tin cậy chính trị giữa Việt Nam và Australia, New Zealand, qua đó tạo xung lực mới để nâng tầm quan hệ. Chính vì vậy, trong thời gian tới, hai bên sẽ đẩy mạnh các trao đổi cấp cao và các cấp, trên cả các kênh Đảng, Quốc hội, qua đó mở ra giai đoạn phát triển mới trong quan hệ song phương. Phía Australia và New Zealand bày tỏ mong muốn tìm hiểu, trao đổi kinh nghiệm về quá trình xây dựng và hoàn thiện thể chế của Việt Nam trong quá trình phát triển đất nước, đặc biệt là vai trò quan trọng của Quốc hội trong việc ban hành các chính sách pháp luật. Lãnh đạo Quốc hội hai nước cũng đánh giá cao vai trò của Quốc hội Việt Nam trên trường quốc tế, đồng thời khẳng định sẽ hợp tác chặt chẽ với Quốc hội Việt Nam trong thời gian tới.

Qua chuyến thăm cấp nhà nước đến Australia và New Zealand của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, 62 văn kiện, thỏa thuận hợp tác đã được ký kết, trong đó có 3 tuyên bố chung quan trọng giữa Việt Nam và Australia về làm sâu sắc quan hệ đối tác chiến lược toàn diện, nâng cao khả năng chống chịu và thích ứng của nền kinh tế, tăng cường kết nối KHCN, ĐMST, tạo thêm những định hướng chiến lược và khuôn khổ hợp tác thiết thực cho giai đoạn mới. Đây cũng là lần đầu tiên Việt Nam cùng một nước đối tác ra tuyên bố chung về tăng cường kết nối KHCN, ĐMST, mở ra mô hình mới về khuôn khổ hợp tác giữa Việt Nam với các đối tác, đặc biệt là theo hướng không chỉ hợp tác mà còn kết nối, bổ sung cho nhau, đồng hành, kiến tạo, tạo các động lực mới; nâng từ chuyển giao sang hợp tác, đồng phát triển KHCN, ĐMST, khai thác khoáng sản hiếm, năng lượng tái tạo, nông nghiệp công nghệ cao, nhân lực chất lượng cao để phục vụ nhu cầu phát triển của mỗi nước. Ngay trong chuyến thăm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ đạo sát sao việc triển khai các kết quả đạt được. Các nhà lãnh đạo cũng nhấn mạnh yêu cầu chuyển nhanh các cam kết thành hành động, khai thác tối đa dư địa và thế mạnh bổ trợ của mỗi bên.

Với Australia, cần nhanh chóng đưa các định hướng mới về KHCN, ĐMST, AI, bán dẫn, chuyển đổi số, khoáng sản thiết yếu, năng lượng và chuyển đổi xanh vào các chương trình, dự án cụ thể; tăng cường liên kết giữa Chính phủ, doanh nghiệp, trường đại học và viện nghiên cứu, chuyển từ hợp tác tiếp nhận sang cùng nghiên cứu, cùng phát triển, cùng tạo giá trị. Đồng thời, chủ động tháo gỡ các điểm nghẽn về thương mại, đầu tư, kết nối thị trường, logistics và chuỗi cung ứng, tạo điều kiện để doanh nghiệp hai nước tham gia sâu hơn vào các dự án cụ thể.

Với New Zealand, cần khai thác mạnh hơn tính bổ trợ giữa hai nền kinh tế, tập trung vào giáo dục-đào tạo, phát triển nguồn nhân lực, nông nghiệp công nghệ cao, mở cửa thị trường nông sản, KHCN, ĐMST, chuyển đổi xanh và phát triển bền vững; tăng cường kết nối doanh nghiệp, mở rộng thị trường và thúc đẩy các dự án có giá trị gia tăng cao.

Trên bình diện đa phương, Việt Nam cũng sẽ đẩy mạnh tham vấn chiến lược, phối hợp chính sách với Australia và New Zealand ở cấp cao và các cấp, cũng như tại ASEAN, Liên hợp quốc, APEC và các diễn đàn khu vực, quốc tế; cùng thúc đẩy đối thoại, xây dựng lòng tin, tôn trọng luật pháp quốc tế và đóng góp vào hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển ở khu vực cũng như trên thế giới.

PV: Trân trọng cảm ơn Bộ trưởng!