Giữ tinh hoa nghề chạm khắc gỗ Đông Giao

Ông Vũ Xuân Thép sinh năm 1968 tại xã Cẩm Giàng, TP Hải Phòng. Lớn lên cùng mùi phoi bào và âm thanh cưa, đục, chàng trai họ Vũ chọn tiếp nối nghề truyền thống của quê hương. Hơn 40 năm gắn bó với nghề, là chủ doanh nghiệp tư nhân về mỹ nghệ, được phong tặng danh hiệu Nghệ nhân Ưu tú, ông vẫn giữ cách cư xử mộc mạc, gần gũi và phong thái làm việc tận tụy như một người thợ thủ công rất mực say nghề. Ông cho rằng, như nhiều lĩnh vực khác, hành trình trở nên xuất sắc trong nghề chạm khắc gỗ không hề bằng phẳng, dễ dàng. Để tạo nên những tác phẩm giàu giá trị tư tưởng và nghệ thuật, người thợ cần hiểu cặn kẽ về những khối gỗ, tập trung tìm hiểu sâu về lịch sử, văn hóa dân tộc và không ngừng mài giũa tài năng, tay nghề.

Một trong những tác phẩm chạm khắc gỗ mà nghệ nhân Vũ Xuân Thép dành nhiều tâm huyết thực hiện là bức tranh “Chiến thắng Bạch Đằng”, với 10 năm (2016-2026) nghiên cứu, sáng tạo. Trên chất liệu gỗ tự nhiên liền khối có giá trị thẩm mỹ cao, các hoa văn về nhịp sóng cuộn trào, bãi cọc ngầm đâm thủng thuyền chiến của giặc, hình ảnh Hưng Đạo Đại vương Trần Quốc Tuấn uy dũng vung gươm lệnh... được thể hiện tự nhiên, sống động. Tác phẩm thể hiện một số kỹ thuật tinh xảo của làng nghề chạm khắc gỗ Đông Giao như: Chạm lộng (khắc rỗng để có thể nhìn thấu các họa tiết qua mặt còn lại của bức tranh), chạm kênh bong (chạm khắc với độ sâu lớn, đưa các chi tiết nổi hẳn lên nền gỗ). Nghệ nhân Vũ Xuân Thép chia sẻ: “Qua tác phẩm “Chiến thắng Bạch Đằng”, tôi muốn góp phần làm phong phú các sản phẩm của làng nghề chạm khắc gỗ Đông Giao trong đời sống đương đại; gửi gắm khát vọng sáng tạo những sản phẩm thủ công mỹ nghệ đậm đà bản sắc văn hóa Việt Nam”.

Trò chuyện về việc gìn giữ, phát triển nghề thủ công trong đời sống hiện đại, nghệ nhân Vũ Xuân Thép cho biết, nhiều bạn trẻ của địa phương đã tiếp nối nghề truyền thống và trở thành những người thợ, nghệ nhân giỏi. Ông nhắn nhủ thế hệ trẻ theo nghề chạm khắc gỗ Đông Giao hiện nay cần coi trọng đam mê, tâm huyết, tay nghề để tạo nên những tác phẩm độc bản giàu giá trị. Song song với nhiệm vụ gìn giữ tinh hoa làng nghề, người chủ, người thợ cần có tư duy đổi mới để duy trì thương hiệu làng nghề và đáp ứng những yêu cầu ngày càng khắt khe của khách hàng.